ҰТО МКК қызметкерлеріне мінез-құлықтық тәсілдер бойынша тренинг өткізді

2026 жылғы 27 тамызда Назарбаев Университеті жанындағы Ұлттық талдамалық орталық (ҰТО) Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің Мемлекеттік кірістер комитеті (МКК) қызметкерлеріне «Салықтық әкімшілендірудегі мінез-құлыққа негізделген тәсілдер» тақырыбында семинар-тренинг өткізді.

Тренинг салықтық әкімшілендірудің тиімділігін арттыру және мемлекет пен салық төлеушілер арасындағы өзара іс-қимылды жетілдіруде мінез-құлыққа негізделген тәсілдерді қолдану мүмкіндіктеріне арналды.

Іс-шара барысында қатысушылар мінез-құлыққа негізделген мемлекеттік саясаттың негізгі қағидаларымен танысып, ақпаратты қабылдау ерекшеліктері, когнитивтік бұрмаланулар мен мінез-құлықтық кедергілердің салық төлеушілердің шешімдеріне ықпалын қарастырды. Коммуникацияларды тиімді құру, рәсімдерді жеңілдету және таңдау архитектурасын өзгерту салық міндеттемелерін толық әрі уақтылы орындауға қалай ықпал ететініне ерекше назар аударылды.

Семинар аясында мінез-құлыққа негізделген тәсілдерді салықтық әкімшілендіруде қолданудың халықаралық тәжірибесі мен осы бағыттағы зерттеулердің нәтижелері ұсынылды. Әртүрлі елдердің тәжірибесі мінез-құлықтық дизайн құралдарының салықтық әкімшілендірудің дәстүрлі шараларын толықтыра алатынын көрсетеді. Бұл құралдар коммуникациялардың түсініктілігін арттырып, салық төлеушілердің мемлекеттік органдармен өзара іс-қимылын жеңілдетуге мүмкіндік береді.

Қазақстанда мінез-құлыққа негізделген құралдарды қолдану перспективалары да жеке қарастырылды. Елдегі салықтық және мемлекеттік көрсетілетін қызметтердің жоғары деңгейде цифрландырылуы салық төлеушілермен коммуникацияның жаңа форматтарын сынақтан өткізуге, олардың тиімділігін бағалауға және ең нәтижелі шешімдерді одан әрі кеңінен енгізуге мүмкіндік береді.

ҰТО мамандары орталықтың қолданбалы жобаларда мінез-құлыққа негізделген тәсілдерді қолдану тәжірибесін де таныстырды. Бұл тәсіл мінез-құлықтық кедергілерді анықтауды, тиісті шешімдер әзірлеуді, оларды нақты жағдайларда сынақтан өткізуді және алынған нәтижелерді бағалауды қамтитын жүйелі жұмысты көздейді. Тек осы кезеңдерден кейін ғана тиімділігі расталған шешімдерді кең ауқымда енгізу туралы шешім қабылданады.

Тренинг барысында қатысушылар интерактивті форматта МКК-ның өзекті міндеттерін қарастырып, салық төлеушілермен өзара іс-қимыл кезінде туындауы мүмкін мінез-құлықтық кедергілерді және оларды анықтау тәсілдерін талқылады.

Жеке сессия мемлекеттік секторда мінез-құлыққа негізделген құралдарды енгізудің ерекшеліктері мен практикалық мәселелеріне арналды.

Тренингтің өткізілуі ҰТО-ның мемлекеттік саясатта дәлелді және мінез-құлыққа негізделген тәсілдерді практикалық тұрғыда қолдануды дамытуға бағытталған жұмысының бір бөлігі болды.